MEHNATGA HAQ TO‘LASHNING IQTISODIY MAZMUNI, TASNIFI VA HISOB OBYEKTLARI SIFATIDAGI XUSUSIYATLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21629962Ключевые слова:
mehnatga haq to‘lash, ish haqi, mehnat xarajatlari, asosiy ish haqi, qo‘shimcha ish haqi, rag‘batlantirish, kompensatsiya, hisob obyektlari, xodimlar bilan hisob-kitoblarАннотация
Mehnatga haq to‘lash korxona xarajatlari bilan xodimning iqtisodiy manfaatlarini o‘zaro bog‘laydigan muhim
hisob jarayonidir. Ish haqi xodim uchun bajarilgan mehnat evaziga olinadigan daromad bo‘lsa, korxona nuqtayi nazaridan
mahsulot ishlab chiqarish yoki xizmat ko‘rsatishga yo‘naltirilgan xarajat hisoblanadi. Maqolada mehnatga haq to‘lashning
ana shu ikki tomonlama iqtisodiy xususiyati ochib berilgan. Ish haqi tarkibiga kiruvchi to‘lovlar ularning vazifasi, hisoblanish
usuli va yuzaga kelish sabablariga ko‘ra guruhlarga ajratilgan. Xususan, asosiy va qo‘shimcha ish haqi, rag‘batlantiruvchi
ustamalar, kompensatsiyalar, ta’til uchun to‘lovlar hamda ishlanmagan vaqtga tegishli boshqa to‘lovlarning hisobda
aks ettirilish xususiyatlari ko‘rib chiqilgan. O‘rganish natijalari mehnatga haq to‘lash bilan bog‘liq har bir to‘lovni to‘g‘ri tasniflash
korxona xarajatlarini aniq shakllantirish, xodimlar oldidagi majburiyatlarni haqqoniy ko‘rsatish va moliyaviy hisobot
axborotlarining ishonchliligini oshirish uchun zarur ekanini ko‘rsatadi.
Библиографические ссылки
O‘zbekiston Respublikasining “Buxgalteriya hisobi to‘g‘risida”gi Qonuni. O‘RQ-404-son, 2016-yil 13-aprel. (URL:
O‘zbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi. O‘RQ-798-son, 2022-yil 28-oktabr. (URL: https://lex.uz/docs/-6257288)
International Accounting Standards Board. IAS 19 “Employee Benefits”. IFRS Foundation. (URL: https://www.ifrs.org/
issued-standards/list-of-standards/ias-19-employee-benefits/)
International Labour Organization. Global Wage Report 2024-25: Is Wage Inequality Decreasing Globally? Geneva:
ILO, 2024. (URL: https://www.ilo.org/publications/flagship-reports/global-wage-report-2024-25-wage-inequality-decreasingglobally)
O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. O‘zbekiston Respublikasida o‘rtacha oylik nominal hisoblangan ish
haqi: 2025-yil yanvar–dekabr. Toshkent, 2026. (URL: https://stat.uz/img/news/ish-haqi--uz-21_01_p64662.pdf)
Smith A. An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations. Book I, Chapter VIII: Of the Wages of Labour.
London, 1776. (URL: https://www.adamsmithworks.org/documents/chapter-viii-of-the-wages-of-labour)
Becker G.S. Human Capital: A Theoretical and Empirical Analysis, with Special Reference to Education. Third Edition.
Chicago: University of Chicago Press, 1994. (URL: https://www.nber.org/books-and-chapters/human-capital-theoretical-andempirical-
analysis-special-reference-education-third-edition)
Mamatkulov M.Sh., Tabayev A.Z. Buxgalteriya hisobi. O‘quv qo‘llanma. – Toshkent, 2022. - 126 b. (URL: https://staff.
tiiame.uz/storage/users/584/books/LAHeKuTnssXOVNvYzB5N79FQowXUw52iQmjQa0rd.pdf)
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.