TRANSPORT TIZIMIDA HARAKAT XAVFSIZLIGIGA KOMPLEKS TA’SIR ETUVCHI OMILLARNI GIS–TSI ASOSIDA BAHOLASH VA KAMAYTIRISH (JIZZAX SHAHRI MISOLIDA)

TRANSPORT TIZIMIDA HARAKAT XAVFSIZLIGIGA KOMPLEKS TA’SIR ETUVCHI OMILLARNI GIS–TSI ASOSIDA BAHOLASH VA KAMAYTIRISH (JIZZAX SHAHRI MISOLIDA)

Authors

  • Otabek Kamolov

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.21629514

Keywords:

yo‘l harakati xavfsizligi, GIS, transport oqimi, yo‘l-transport hodisasi, xavf zonasi, kompleks indeks, piyodalar, svetofor boshqaruvi, Jizzax shahri.

Abstract

Maqolada Jizzax shahri yo‘l-transport tizimida harakat xavfsizligiga ta’sir etuvchi transport oqimi, yo‘l infratuzilmasi,
piyodalar harakati, svetofor boshqaruvi va inson omili GIS qatlamlari hamda kompleks transport xavfsizligi
indeksi asosida baholangan. Tadqiqotda statistik tahlil, fazoviy guruhlash, ko‘rsatkichlarni me’yorlashtirish, ekspert og‘irlik
koeffitsiyentlari va integral baholash usullari qo‘llanilgan. Jizzax viloyatida 2023-yilda qayd etilgan 387 ta yo‘l-transport
hodisasi bo‘yicha ma’lumotlar tahlili to‘qnashuvlar va piyodalarni urib yuborish holatlari asosiy ulushni tashkil etganini
ko‘rsatdi. Yo‘l tarmog‘i, transport oqimi, YTH nuqtalari, piyodalar va infratuzilmaga oid GIS qatlamlarini birlashtirish asosida
xavf zonalarini aniqlash algoritmi taklif etildi. Besh turdagi shahar hududi uchun hisobiy TSI qiymatlari aniqlanib,
muhandislik va tashkiliy chora-tadbirlarning ustuvorligi belgilandi.

Author Biography

Otabek Kamolov

Jizzax politexnika instituti
“Transport vositalari muhandisligi” kafedrasi mustaqil izlanuvchisi

References

O‘zbekiston Respublikasining “Yo‘l harakati to‘g‘risida”gi Qonuni, 2024-yil 19-yanvar, O‘RQ–900-son // Qonunchilik

ma’lumotlari milliy bazasi. – 2024-yil 20-yanvar. – 03/24/900/0053-son. – Elektron manba: https://lex.uz/docs/-6764454

(murojaat sanasi: 25.07.2026).

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Avtomobil yo‘llarida inson xavfsizligini ishonchli ta’minlash va o‘lim holatlarini

keskin kamaytirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori, 2022-yil 4-aprel, PQ–190-son // Qonunchilik ma’lumotlari milliy

bazasi. – 2022-yil 4-aprel. – 07/22/190/0268-son. – Elektron manba: https://lex.uz/docs/-5937573 (murojaat sanasi:

07.2026).

Global status report on road safety 2023 / World Health Organization. – Geneva : World Health Organization, 2023.

– 120 p. – ISBN 978-92-4-008651-7.

ISO 39001:2012. Road traffic safety management systems — Requirements with guidance for use. – Geneva :

International Organization for Standardization, 2012.

Highway Capacity Manual 7th Edition: A Guide for Multimodal Mobility Analysis / National Academies of Sciences,

Engineering, and Medicine. – Washington, DC : The National Academies Press, 2022. – DOI 10.17226/26432.

Evans, L. Traffic Safety / L. Evans. – Bloomfield Hills, MI : Science Serving Society, 2004. – 444 p. – ISBN 978-0-

-0-5.

Shinar, D. Traffic Safety and Human Behavior / D. Shinar. – 2nd ed. – Bingley : Emerald Publishing Limited, 2017. –

DOI 10.1108/9781786352217.

Lord, D. The statistical analysis of crash-frequency data: A review and assessment of methodological alternatives / D.

Lord, F. Mannering // Transportation Research Part A: Policy and Practice. – 2010. – Vol. 44, No. 5. – P. 291–305. –

DOI 10.1016/j.tra.2010.02.001.

Quddus, M. A. Modelling area-wide count outcomes with spatial correlation and heterogeneity: An analysis of London

crash data / M. A. Quddus // Accident Analysis & Prevention. – 2008. – Vol. 40, No. 4. – P. 1486–1497. – DOI 10.1016/j.

aap.2008.03.009.

Savolainen, P. T. The statistical analysis of highway crash-injury severities: A review and assessment of methodological

alternatives / P. T. Savolainen, F. L. Mannering, D. Lord, M. A. Quddus // Accident Analysis & Prevention. – 2011. – Vol.

, No. 5. – P. 1666–1676. – DOI 10.1016/j.aap.2011.03.025.

Road Safety Manual / World Road Association. – 3rd ed. – Paris : PIARC, 2019.

Azizov, Q. X. Harakat xavfsizligini tashkil etish asoslari : darslik / Q. X. Azizov. – 2-nashr. – Toshkent : Fan va

texnologiya, 2009. – 245 b.

Downloads

Published

2026-07-01
Loading...