XALQARO MOLIYAVIY INSTITUTLARNING O‘ZBEKISTON IQTISODIYOTIGA TA’SIRI

Abstract

Mazkur ilmiy maqolada xalqaro moliyaviy institutlarning O‘zbekiston iqtisodiyotiga ko‘rsatayotgan ta’siri,
ularning moliyaviy va texnik ko‘magi orqali amalga oshirilayotgan islohotlar hamda milliy iqtisodiy barqarorlikka
qo‘shayotgan hissasi tahlil qilinadi. Xususan, Jahon banki, Xalqaro valyuta jamg‘armasi (XVJ), Osiyo taraqqiyot
banki (OTB), Yevropa tiklanish va taraqqiyot banki (YTTB), Islom taraqqiyot banki (ITB) kabi yirik xalqaro moliyaviy
tashkilotlarning O‘zbekiston bilan hamkorlik yo‘nalishlari, ularning dasturiy faoliyati, kredit siyosati, grant va investitsion
kafolat mexanizmlari o‘rganilgan.
Maqolada O‘zbekistonning iqtisodiy o‘sishini qo‘llab-quvvatlashda xalqaro moliyaviy institutlarning roli, ularning
energetika, infratuzilma, transport, qishloq xo‘jaligi, ta’lim va sog‘liqni saqlash sohalarida amalga oshirayotgan loyihalari
misolida tahlil qilinadi. Shu bilan birga, xalqaro moliyaviy resurslardan samarali foydalanish, tashqi qarzning barqarorligini
ta’minlash, xususiy sektorni rivojlantirish hamda mahalliy boshqaruv salohiyatini oshirish masalalari atroflicha yoritiladi.
Tadqiqot natijalariga ko‘ra, xalqaro moliyaviy institutlar O‘zbekiston iqtisodiyotida ijobiy strukturaviy o‘zgarishlarga sabab
bo‘lmoqda, xususan, investitsion muhitni yaxshilash, byudjet barqarorligini mustahkamlash, moliyaviy boshqaruvni
raqamlashtirish va xalqaro standartlarni joriy etishda muhim o‘rin tutmoqda. Shu bilan birga, ayrim muammolar – qarz
yukining ortishi, byurokratik to‘siqlar va loyiha samaradorligi nazoratining sustligi – mavjudligi qayd etiladi.
Maqolada ilgari surilgan taklif va tavsiyalar xalqaro moliyaviy institutlar bilan hamkorlikni strategik asosda rivojlantirish,
moliyaviy monitoring tizimini kuchaytirish, shaffoflikni ta’minlash va mahalliy kadrlarning xalqaro moliyaviy boshqaruvdagi
salohiyatini oshirishga qaratilgan.
Umuman olganda, maqola O‘zbekistonning global moliyaviy tizimdagi o‘rni, xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik natijasida
erishilayotgan iqtisodiy yutuqlar va istiqbolli yo‘nalishlarni tahliliy jihatdan yoritadi hamda mamlakatning uzoq muddatli
barqaror rivojlanishi uchun ilmiy-amaliy asos bo‘lib xizmat qiladi