O‘ZBEKISTONNING ENERGETIK SALOHIYATI EMPIRIK TAHLILI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20751668Ключевые слова:
energetik salohiyat, elektr energiyasi ishlab chiqarish, o‘rnatilgan quvvat, tabiiy gaz, ko‘mir, elektr energiyasi iste’moli, integral indeks, empirik tahlil, log-log regressiya.Аннотация
Ushbu maqolada O‘zbekistonning energetik salohiyati empirik jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotda mamlakat energetika
tizimining ishlab chiqarish imkoniyatlari, resurs bazasi va iste’mol hajmini baholash maqsadida 2016–2025-yillar bo‘yicha elektr
energiyasi ishlab chiqarish hajmi, elektr stansiyalarining jami o‘rnatilgan quvvati, tabiiy gaz qazib olish, ko‘mir qazib olish hamda
elektr energiyasi iste’moli ko‘rsatkichlaridan foydalanilgan. Mazkur ko‘rsatkichlar asosida energetik salohiyatning integral indeksi
shakllantirilib, uning dinamikasi tahlil qilingan. Shuningdek, empirik tahlil jarayonida log-log regressiya modeli orqali o‘rnatilgan
quvvat, yoqilg‘i-resurs bazasi va iste’mol hajmining elektr energiyasi ishlab chiqarishga ta’siri baholangan. Tadqiqot natijalari
O‘zbekistonda energetik salohiyatning so‘nggi yillarda bosqichma-bosqich oshib borayotganini, biroq tabiiy gaz qazib olish hajmidagi
pasayish energetika tizimida resurs diversifikatsiyasi va qayta tiklanuvchi energiya manbalarini kengaytirish zaruratini kuchaytirayotganini
ko‘rsatadi. Maqolada energetika sektorida ishlab chiqarish quvvatlarini modernizatsiya qilish, investitsion faollikni
oshirish va energiya samaradorligini ta’minlash bo‘yicha ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqilgan
Библиографические ссылки
O‘zbekiston Respublikasi Energetika vazirligi. 2025-yilda elektr energiyasini ishlab chiqarish bo‘yicha rasmiy
ma’lumotlar. – Toshkent, 2026. – 5-yanvar.
Sadorsky P. Renewable energy consumption and income in emerging economies // Energy Policy. – 2009. – Vol. 37,
Issue 10. – P. 4021–4028. – DOI: 10.1016/j.enpol.2009.05.003.
Inglesi-Lotz R. The impact of renewable energy consumption to economic growth: A panel data application // Energy
Economics. – 2016. – Vol. 53. – P. 58–63. – DOI: 10.1016/j.eneco.2015.01.003.
Marinaș M.-C., Dinu M., Socol A.-G., Socol C. Renewable energy consumption and economic growth. Causality
relationship in Central and Eastern European countries // PLOS ONE. – 2018. – Vol. 13, No. 10. – e0202951. – DOI:
1371/journal.pone.0202951.
Ozturk I., Acaravci A. CO₂ emissions, energy consumption and economic growth in Turkey // Renewable and
Sustainable Energy Reviews. – 2010. – Vol. 14, Issue 9. – P. 3220–3225. – DOI: 10.1016/j.rser.2010.07.005.
Shahbaz M., Loganathan N., Zeshan M., Zaman K. Does renewable energy consumption add in economic growth?
An application of auto-regressive distributed lag model in Pakistan // Renewable and Sustainable Energy Reviews. –
– Vol. 44. – P. 576–585. – DOI: 10.1016/j.rser.2015.01.017.
Eshchanov B. How to Meet the Future Energy Needs of Uzbekistan: Master of Science Thesis. – Stockholm: KTH
Chemical Engineering and Technology, Royal Institute of Technology, 2006. – TRITA-KET-IM 2006:4.
Avezova N., Khaitmukhamedov A., Vokhidov A. Uzbekistan renewable energy short overview: Programs and
prospects // International Journal of Energy and Smart Grid. – 2017. – Vol. 2, No. 2. – P. 43–46. – DOI: 10.23884/
IJESG.2017.2.2.03.
Saitov E.B., Kodirov Sh., Beknazarova Z.F., Kamanov B.M., Nortojiyev A., Siddikov N. Developing Renewable Sources
of Energy in Uzbekistan: Renewable Energy Short Overview: Programs and Prospects // AIP Conference Proceedings.
– 2022. – Vol. 2432. – Article 020015. – DOI: 10.1063/5.0090438.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi. O‘zbekiston Respublikasining energetika, yoqilg‘i
balansi va energiya samaradorligi bo‘yicha rasmiy statistik ma’lumotlari. – Toshkent: Statistika agentligi, 2025.
“O‘zbekiston milliy elektr tarmoqlari” AJ. 2016–2025-yillarda respublikamizda elektr energiyasi ishlab chiqarish
ko‘rsatkichlari. – Toshkent, 2026. – 7-yanvar.
O‘zbekiston Respublikasi Energetika vazirligi. O‘zbekiston energetika sohasining 2025-yildagi asosiy ko‘rsatkichlari. –
Toshkent: Energetika vazirligi, 2026.
International Energy Agency. Uzbekistan 2022: Energy Policy Review. – Paris: International Energy Agency, 2022.
International Energy Agency. Uzbekistan Energy Profile. – Paris: International Energy Agency, 2020.
Energy Charter Secretariat. In-Depth Review of the Energy Efficiency Policy of the Republic of Uzbekistan. – Brussels:
Energy Charter Secretariat, 2022.16. International Renewable Energy Agency. Renewable Capacity Statistics 2025. – Abu Dhabi: IRENA, 2025.
International Energy Agency. Solar Energy Policy in Uzbekistan: A Roadmap. – Paris: International Energy Agency,
World Bank. Uzbekistan: Energy/Power Sector Issues Note. – Washington, DC: World Bank, 2013.
O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 21-maydagi “Qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanish to‘g‘risida”gi
O‘RQ-539-son Qonuni // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. https://lex.uz/docs/-4346831
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 27-martdagi “O‘zbekiston Respublikasida elektr energetika tarmog‘ini
yanada rivojlantirish va isloh qilish strategiyasi to‘g‘risida”gi PQ-4249-son qarori // Qonunchilik ma’lumotlari milliy
bazasi. https://lex.uz/ru/docs/-4257083
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 30-yanvardagi “O‘zbekiston — 2030” strategiyasini “Atrof-muhitni
asrash va ‘yashil iqtisodiyot’ yilida amalga oshirishga oid davlat dasturi to‘g‘risida”gi PF-16-son Farmoni // Qonunchilik
ma’lumotlari milliy bazasi.
Asian Development Bank. Uzbekistan: Sector Assessment — Energy. – Manila: Asian Development Bank, 2024.
United Nations Economic Commission for Europe. Energy Connectivity: Uzbekistan Policy Brief. – Geneva: UNECE,
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.