AKADEMIK MOBILLIK VA QO‘SHIMCHA TA’LIM DAROMADLARI ASOSIDA OLIY TA’LIM MUASSASALARINING MODDIY-TEXNIK BAZASINI MOLIYALASHTIRISHNI TAKOMILLASHTIRISH
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21135989Keywords:
akademik mobillik, moddiy-texnik baza, oliy ta’lim moliyasi, qo‘shimcha o‘quv kurslari, 75/25 modeli, dual ta’lim, Capex saving, Opex saving, budjetdan tashqari mablag‘lar.Abstract
Mazkur maqolada oliy ta’lim muassasalarida akademik mobillikni moddiy-texnik baza va moliyaviy sig‘im bilan
uyg‘unlashtirish, qo‘shimcha o‘quv kurslaridan tushadigan mablag‘larni maqsadli taqsimlash hamda dual ta’limda korxona infratuzilmasidan
foydalanish hisobiga yuzaga keladigan tejamkorlikni qayta investitsiya qilish mexanizmlari tadqiq etiladi. Tadqiqotning asosiy
g‘oyasi shundan iboratki, akademik mobillik, qo‘shimcha ta’lim xizmatlari va dual ta’lim alohida tashkiliy faoliyatlar emas, balki OTM
moddiy-texnik bazasini moliyalashtirishga xizmat qiluvchi yagona shartnomaviy-moliyaviy boshqaruv konturi sifatida qaralishi lozim.
O‘zbekiston oliy ta’lim tizimida moliyaviy mustaqillik, akademik mobillik va dual ta’lim bo‘yicha normativ asoslar shakllanayotgan
bir sharoitda bu jarayonlarni aniq hisob-kitob, shartnoma va maqsadli qayta investitsiya mexanizmlari bilan bog‘lash ilmiy-amaliy
ahamiyatga ega.
References
O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi, 2024/2025-o‘quv yili boshida OTMlarda professor-o‘qituvchilar
soni bo‘yicha rasmiy reliz. stat.uz
O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi, 2023/2024-o‘quv yili bo‘yicha oliy ta’lim tashkilotlari va talabalar
soniga oid rasmiy statistik relizlar. stat.uz
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 14-fevraldagi “Oliy taʼlim tashkilotlari bitiruvchilarining ishga
joylashishiga koʻmaklashish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PQ-61-son qarori // URL: https://lex.uz/
uz/docs/-7386917
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-oktabrdagi “Oʻzbekiston Respublikasi oliy taʼlim tizimini
-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi PF-5847-son Farmoni // URL: https://lex.uz/docs/-
European Commission, The Erasmus Impact Study: Effects of mobility on skills, employability and institutional internationalisation.
UNESCO, Global Convention on the Recognition of Qualifications concerning Higher Education, 2019.
OECD. (2025). The financial sustainability of higher education: Insights from policy in OECD countries. Paris: OECD Publishing.
doi:10.1787/f544ccfe-en.
World Bank. (1998). The financing and management of higher education: A status report on worldwide reforms. Washington, DC:
World Bank.
Brandenburg, U., Berghoff, S., & Taboadela, O. (2014). The Erasmus Impact Study: Effects of mobility on the skills and
employability of students and the internationalisation of higher education institutions. Luxembourg: Publications Office of the
European Union. doi:10.2766/75468.
UNESCO Institute for Lifelong Learning. (2022). The contribution of higher education institutions to lifelong learning: Global
survey report. Hamburg: UNESCO Institute for Lifelong Learning.
Duale Hochschule Baden-Württemberg. (n.d.). Dual study programmes for international talents. Stuttgart: DHBW.
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 1-avgustdagi “Moliyaviy mustaqillik berilgan davlat oliy taʼlim
muassasalarida davlat buyurtmasi (davlat granti) asosida kadrlar tayyorlash uchun Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjetidan
moliyalashtirish tartibini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi 419-son qarori // URL: https://www.lex.uz/uz/docs/-6137567
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 16-yanvardagi “Oliy taʼlim tizimida dual taʼlimni tashkil etish choratadbirlari toʻgʻrisida”gi 14-son qarori // URL: https://lex.uz/en/docs/-7332601
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 13-sentabrdagi “Oliy taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish
jarayonlarini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash toʻgʻrisida”gi 578-son qarori // URL: https://lex.uz/uz/
docs/-7726569
World Bank, The Finance and Management of Higher Education.
OECD, The Financial Sustainability of Higher Education, 2025.
UNESCO Institute for Lifelong Learning, The Contribution of Higher Education Institutions to Lifelong Learning: Global Survey
Report, 2022.
OECD, Work, Train, Win: Work-based Learning Design and Management for Productivity Gains, 2016.
BIBB, Financing of vocational education and training in Germany.
Duale Hochschule Baden-Württemberg (DHBW), Dual study programmes for international talents, official information page.
OECD, The Financial Sustainability of Higher Education, 2025.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.