MARKAZLASHTIRILGAN DISPETCHERLIK TIZIMIDA POEZDLAR HARAKATI XAVFSIZLIGINI TA’MINLASHDA AVTOMATLAR NAZARIYASIGA ASOSLANGAN INTEGRATSIYALASHGAN MATEMATIK MODEL
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18005969Keywords:
markazlashtirilgan dispetcherlik, muqobil graf modeli, Mili avtomati, tabu qidiruv algoritmi, poezd harakati, xavfsizlik cheklovlariAbstract
Mazkur maqolada poezdlar harakatini real vaqt rejimida boshqarishning dolzarb muammolari tahlil qilinadi.
Muqobil graf modeli va tabu qidiruv algoritmi yordamida poezdlar harakat jadvalini muvofiqlashtirish usullari ko‘rib
chiqilgan. Shuningdek, formal avtomatlar nazariyasiga asoslangan Mili avtomati orqali marshrutlarni boshqarish jarayoni
modellashtirilgan. Integratsiyalashgan model yordamida signal almashinuvi, xavfsizlik cheklovlari hamda poezdlar
ustuvorligini belgilash mexanizmlari ishlab chiqilgan. Taklif etilgan yondashuv poezdlar kechikishini minimal darajaga
tushirish va markazlashtirilgan dispetcherlik tizimining ishonchliligini oshirish imkonini beradi.
References
A. Mascis and D. Pacciarelli “Discrete Optimization: Job-Shop Scheduling with Blocking and No-Wait Constraints,”
European Journal of Operational Research, Vol. 143, No. 3, 2002, pp. 498-517. doi:10.1016/j.cor.2007.02.017
Corman F. (2010). Real-time Railway Traffic Management: Dispatching in complex, large and busy railway networks
(No. T2010/14). Netherlands: TRAIL Research School, Netherlands, 2010.
Muhiddinov O., Boltayev S. (2023). E3S Web of Conferences 376.https://doi.org/10.1051/e3sconf/202337604033.
D’Ariano A., Pranzo M., Hansen I.A. “Conflict Resolution in Railway Traffic Management Using Alternative Graphs.”
Journal of Intelligent Transportation Systems 12(4), 2008.
Corman F. Real-time Railway Traffic Management: Dispatching in complex, large and busy railway networks. PhD
Thesis, Delft University of Technology, 2010.
Boltayev S., Muhiddinov O., Joniqulov E., & Raxmonov B. (2025). Markazlashtirilgan dispetcherlik tizimlarinining
tahlil qilish. Вестник транспорта - Transport Xabarnomasi, 2(1), 14-19. https://doi.org/10.56143/https://doi.
org/10.56143/2181-2438-2025-1-14-19
S.T. Boltayev B.B. Rakhmonov E.G. Xujamkulov, M.Y. Xokimjonov, O.O. Muhiddinov and I. A. Qodirov, “Passage
of Trains Moving on a Single-Track Section” 2025 Conference of Young Researchers in Electrical and Electronic
Engineering (2025 ElCon), Saint Petersburg, Russian Federation, 2025, pp. 561-565.
Mukhiddinov O., Boltayev S., Yunusova G., Khidirov E., & Yoldashev I. (2024). Development of a route setting model
in the dispatching centralization system. In E3S Web of Conferences (Vol. 515, p. 01011). EDP Sciences
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.