OLIY TA’LIM MUASSASALARINI MOLIYALASHTIRISH: DAVLAT VA NODAVLAT OTM LARNING QIYOSIY TAHLILI

OLIY TA’LIM MUASSASALARINI MOLIYALASHTIRISH: DAVLAT VA NODAVLAT OTM LARNING QIYOSIY TAHLILI

Authors

  • Alisher Bozorov

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.21008867

Keywords:

oliy taʼlimni moliyalashtirish, davlat OTMi, nodavlat OTMi, cost-sharing, performance-based funding, byudjet, davlat granti, iqtisodiy mustaqillik

Abstract

Ushbu maqolada Oʻzbekiston Respublikasidagi oliy taʼlim muassasalarini moliyalashtirish tizimi qiyosiy tahlil
qilinadi; davlat va nodavlat OTMlarining moliyaviy mexanizmlari, byudjet manbalari, davlat granti tizimi hamda iqtisodiy
mustaqillik darajalari oʻrganiladi. Tadqiqot xarajatlarni taqsimlash (cost-sharing) nazariyasi va unumdorlikka asoslangan
moliyalashtirish (performance-based funding) konsepsiyalariga tayanadi. Qiyosiy tahlil davlat tizimi barqarorlik va keng
ijtimoiy qamrovni taʼminlasa-da, innovatsion moslashuvchanlikda cheklanganini, nodavlat tizimi esa moslashuvchanlik
va xalqaro hamkorlikda ustun boʻlib, ijtimoiy tabaqalanish xavfini keltirib chiqarishini koʻrsatadi. Maqolada cost-sharing
tamoyillari va performance-based funding mexanizmlarini uygʻunlashtiruvchi aralash moliyalashtirish modeli Oʻzbekiston
uchun eng samarali yondashuv sifatida asoslanadi hamda amaliy tavsiyalar ilgari suriladi.

Author Biography

Alisher Bozorov

International Digital University fakultet dekani

References

Ashirbekova, D. A., & Nurmukhanova, G. Z. (2022). Financing higher education in the context of new challenges.

Bulletin of «Turan» University, (1), 297–305. https://doi.org/10.46914/1562-2959-2022-1-1-297-305

Dougherty, K. J., & Natow, R. S. (2020). Performance-based funding for higher education: How well does neoliberal

theory capture neoliberal practice? Higher Education, 80(3), 457–478. https://doi.org/10.1007/s10734-019-00491-4

Ehteshamnejad, F. (2023). Global perspectives on financing higher education: A comparative analysis. International

Journal of Innovation Management and Organizational Behavior, 3(2), 42–50.

Johnstone, D. B. (2004). The economics and politics of cost sharing in higher education: Comparative perspectives.

Economics of Education Review, 23(4), 403–410. https://doi.org/10.1016/j.econedurev.2003.09.004

Johnstone, D. B., & Marcucci, P. N. (2010). Financing higher education worldwide: Who pays? Who should pay? Johns

Hopkins University Press.

OECD. (2024). The financial sustainability of higher education. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/f544ccfe-en

Oketch, M. (2023). Private higher education institutions and entrepreneurial universities. In N. V. Varghese & J.

Panigrahi (Eds.), Financing of Higher Education. Springer. https://doi.org/10.1007/978-981-19-7391-8_9

Ortagus, J. C., Kelchen, R., Rosinger, K., & Voorhees, N. (2020). Performance-based funding in American higher

education: A systematic synthesis of the intended and unintended consequences. Educational Evaluation and Policy

Analysis, 42(4), 520–550. https://doi.org/10.3102/0162373720953128

Rosinger, K., Ortagus, J., Kelchen, R., & Choi, J. (2023). The impact of performance funding policy design

on college access and selectivity. Educational Evaluation and Policy Analysis, 45(4), 655–681. https://doi.

org/10.3102/01623737221147905

Trow, M. (2006). Reflections on the transition from elite to mass to universal access: Forms and phases of higher

education in modern societies since WWII. In J. J. F. Forest & P. G. Altbach (Eds.), International Handbook of Higher

Education (pp. 243–280). Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4020-4012-2_13

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi. (2023). Oliy taʼlim tizimi rivojlanishining 2023-yil

yakunlari boʻyicha hisobot. Toshkent.

Downloads

Published

2026-05-01
Loading...