ISSIQ-QURUQ IQLIM HUDUDLARIDA BINOLARNING ENERGIYA SAMARADORLIGINI OSHIRISHDA DINAMIK QUYOSHDAN HIMOYALOVCHI TIZIMLARNING ARXITEKTURAVIY-INJENERLIK YECHIMLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20363241Keywords:
issiq-quruq iqlim, dinamik fasad, quyoshdan himoyalovchi konstruksiya, energiya samaradorligi, kinetik fasad, adaptiv arxitektura, parametrik tizim, mikroiqlim, soyalanish koeffitsiyenti.Abstract
Mazkur maqolada issiq-quruq iqlim sharoitida binolarning energiya samaradorligini oshirishda dinamik quyoshdan
himoyalovchi konstruksiyalarning ahamiyati ilmiy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqot davomida zamonaviy adaptiv
fasad tizimlari, kinetik quyosh panellari, avtomatlashtirilgan lamel konstruksiyalar hamda parametrik soyalanish elementlarining
mikroiqlimni shakllantirishdagi o‘rni o‘rganilgan. Issiq-quruq iqlim hududlarida quyosh radiatsiyasi intensivligining
yuqoriligi bino ichki muhitida ortiqcha issiqlik yig‘ilishiga sabab bo‘lishi aniqlangan [1; 6]. Shu sababli dinamik quyoshdan
himoyalovchi tizimlardan foydalanish energiya sarfini kamaytirish, tabiiy yoritishni optimallashtirish hamda inson uchun
qulay mikroiqlim yaratishda muhim omil hisoblanadi [3; 5].
References
Askarov B. A. Zamonaviy arxitekturada energiya samarador fasad tizimlari. — Toshkent: Voris nashriyoti, 2023. — 215
b.
Xaitov Q. R. Issiq iqlim hududlarida ekologik arxitektura asoslari. — Samarqand: Zarafshon, 2022. — 184 b.
Yeang K. Eco Design: A Manual for Ecological Design. — London: Wiley Academy, 2006. — 487 p. — Available at:
Wiley nashriyoti (Accessed: 04.05.2026).
Herzog T., Krippner R., Lang W. Façade Construction Manual. — Munich: DETAIL Publishing, 2018. — 376 p.
Wigginton M., Harris J. Intelligent Skins. — Oxford: Architectural Press, 2013. — 256 p.
Zaki S. A. Adaptive Building Facades in Hot Arid Climate Regions // Journal of Sustainable Architecture. — 2021. —
Vol. 14(2). — P. 55–68. — DOI: 10.1016/j.scs.2021.102345.
Givoni B. Climate Considerations in Building and Urban Design. — New York: Wiley, 1998. — 404 p.
O‘zbekiston Respublikasi Qurilish normalari va qoidalari (QMQ 2.01.01-22). Qurilish issiqlik texnikasi me’yorlari. —
Toshkent, 2022.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.