TURLI YO‘L SHAROITLARIDA TO‘QNASHUV PAYTIDA TORMOZLASH VA BOSHQARUV PARAMETRLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18329555Keywords:
Avtomobil dinamikasi, to‘qnashuv, tormozlash parametrlar, boshqaruv xatti-harakati, yo‘l sharoitlari, transport xavfsizligi, xavf tahlili, modellashtirishAbstract
Ushbu maqola turli yo‘l sharoitlarida avtomobilning to‘qnashuv paytida tormozlash va boshqaruv
parametrlarini kompleks tarzda tahlil qiladi. Tadqiqot jarayonida avtomobilning tezlanish, tormozlash masofasi, burilish
burchaklari, aylanish momenti va gorizontal harakat ko‘rsatkichlari o‘rganildi. Sirpanchiq, nam va quruq yo‘llardagi
harakat parametrlarini modellashtirish orqali turli yo‘l sharoitlarining to‘qnashuv xavfiga ta’siri aniqlangan. Shuningdek,
haydovchining tormozlash va boshqaruv reaksiyalari, yo‘l sharoitiga moslashtirilgan dinamik javoblar va transport
vositasining stabilligi baholangan. Tadqiqot natijalari transport xavfsizligini oshirish, avtomobil passiv va aktiv xavfsizlik
tizimlarini optimallashtirish va yo‘l harakati xavfini kamaytirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqishda foydali bo‘lishi
mumkin.
References
Abdullaev, M. (2021). Avtomobil transporti xavfsizligi: dinamik parametrlar va tormozlash xatti-harakati. Toshkent:
O‘zbekiston Davlat Transport Universiteti.
Tursunov, B. (2022). Yo‘l sharoitlarining avtomobil harakatiga ta’siri. Samarkand: SamDU Nashriyoti.
Smith, J., & Brown, L. (2020). Vehicle braking performance under various road conditions. International Journal of
Automotive Engineering, 45(3), 112–125.
Li, H., Zhang, Y., Wang, X. (2019). Analysis of vehicle stability on slippery roads using simulation methods. Journal of
Transportation Safety & Security, 11(2), 78–95.
Kumar, R., Patel, S., Gupta, V. (2021). Dynamic response of vehicles during emergency braking on wet and icy
surfaces. IEEE Transactions on Intelligent Transportation Systems, 22(7), 4250–4262.
Euro NCAP. (2023). Road safety and crash test protocols. Brussels: European New Car Assessment Programme.
IIHS. (2022). Vehicle safety ratings and braking performance. Arlington, VA: Insurance Institute for Highway Safety.
Zhang, L., Chen, F. (2020). Simulation of vehicle dynamics for collision risk assessment. Safety Science, 130, 104880.
Deken, R., & Harper, T. (2018). The effect of road surface conditions on vehicle braking and steering. Accident Analysis
Prevention, 115, 23–34.
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi. (2020). Yo‘l harakati xavfsizligi to‘g‘risidagi qonun va me’yoriy hujjatlar.
Toshkent: O‘zbekiston Nashriyoti.
Abdizoitovich G. Educational Problems In The Information Society //Emergent: Journal of Educational Discoveries and
Lifelong Learning (EJEDL). – 2025. – Т. 6. – №. 4. – С. 5-5.
Mardonov R. Philosophical problems of modern education //ACADEMICA: AN INTERNATIONAL MULTIDISCIPLINARY
RESEARCH JOURNAL Учредители: Diva Enterprises Private Limited. – 2020. – Т. 10. – №. 12. – С. 249-255.
Ризаев И., Хаккулов Н. Синергетический взгляд на философию и общество в трудах Абу Насра аль-Фараби:
ключевые принципы и современная значимость //Hikmet (pISSN: 3007-858X/eISSN: 3007-8598). – 2025. – Т. 4.
– №. 6. – С. 44-59.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.