QISHLOQ HUDUDLARIDA KOOPERATIV- INKUBATOR MODELINI JORIY ETISHNING TASHKILIY-IQTISODIY MEXANIZMI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.22950557Abstract
Maqolada qishloq aholisini tadbirkorlikka tayyorlash, umumiy infratuzilmadan foydalanish va jamoaviy biznesni yo‘lga qo‘yishni yagona jarayonga birlashtiruvchi kooperativ-inkubator modeli asoslangan. Muammoning huquqiy, tashkiliy va iqtisodiy jihatlari milliy qonunchilik hamda mahalliy va xorijiy olimlarning qarashlari asosida o‘rganilgan. Tadqiqotda tizimli, institutsional va qiyosiy tahlil, mantiqiy umumlashtirish hamda loyihaviy yondashuv usullaridan foydalanilgan. Model ishtirokchilarni saralash, tayyorlash, kooperativni tuzish, bozorga chiqish va natijalarni baholashdan iborat besh bosqichda ifodalangan. Inkubator mulki bilan kooperativ a’zolarining boshqaruv vakolatlarini ajratish mexanizmi taklif etilgan.Keywords
kooperativ-inkubator, qishloq bandligi, kambag‘allikni qisqartirish, tadbirkorlik tayyorgarligi, qiymat zanjiri, demokratik boshqaruv, loyiha ofisi, natijaviy ko‘rsatkichlarReferences
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 23-sentabrdagi PF-143-son «Kambag‘allikni qisqartirish va aholi turmush farovonligini oshirish borasidagi chora-tadbirlarni yangi bosqichga olib chiqish to‘g‘risida»gi Farmoni. (2026). Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi.
O‘zbekiston Respublikasining 2024-yil 8-noyabrdagi O‘RQ-995-son «Qishloq xo‘jaligi kooperativi to‘g‘risida»gi Qonuni. (2026). Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi.
Turobova H., R., & Madaminova Z., R. (2018). Buxoro viloyatida fermer xo‘jaliklarini rivojlantirish yo‘llari. Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar, (2).
Choriyev Q., A. (2011). Paxta va don yetishtirishga ixtisoslashgan fermer xo‘jaliklari ta’sischiligida qishloq xo‘jalik kooperativi tashkil etish bo‘yicha uslubiy tavsiyalar. O‘zBIITI.
Abdulloyev A., J., & Davlatov S., S. (2026). Qishloq xo‘jaligida kooperatsiya munosabatlarining oziq-ovqat mahsulot yetishtirishdagi o‘rni va raqobatbardoshlikni oshirishdagi roli [Elektron resurs]. Buxoro davlat universiteti elektron repozitariysi.
Ergashxodjayeva Sh., D. (2006). Qishloq joylarida kooperatsiyani rivojlantirishning marketing strategiyasi.
Chayanov A., V. (2019). A Short Course on Cooperation. Russian Peasant Studies, 4(2), 8–56. https://doi.org/10.22394/2500-1809-2019-4-2-8-56
Birchall, J. (2003). Rediscovering the Cooperative Advantage: Poverty Reduction through Self-help. International Labour Office.
Kwapong N., A., & Hanisch, M. (2013). Cooperatives and Poverty Reduction: A Literature Review. Journal of Rural Cooperation, 41(2), 114–146. https://doi.org/10.22004/AG.ECON.249620
International Cooperative Alliance. Cooperative Identity, Values & Principles [Elektron resurs]. – URL: https://ica.coop/ en/cooperatives/cooperative-identity (murojaat sanasi: 22.09.2026).
International Labour Organization. Promotion of Cooperatives Recommendation, 2002 (No. 193) [Elektron resurs]. – Geneva: ILO, 2002. – URL: https://normlex.ilo.org/dyn/nrmlx_en/f?p=NORMLEXPUB:12100:0::NO::P12100_ILO_ CODE:R193 (murojaat sanasi: 22.09.2026).
International Labour Organization. Start.COOP: A Step-by-Step Tool to Start Up a Cooperative: Training Guide. – Geneva: International Labour Office, 2019. – 184 p.
Sodiqov, X. (2026). Qishloq joylarda kooperatsiya faoliyatini rivojlantirish orqali kambag‘allikni kamaytirish va bandlikni oshirish mexanizmlarini joriy etish: magistrlik dissertatsiyasi. O‘zbekiston Respublikasi Bank-moliya akademiyasi.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
