TEMIR YOʻL AVTOMATIKA VA TELEMEXANIKA MAYDON QURILMALARINI MASOFAVIY NAZORAT QILISH ISHONCHLILIGINI UYALI ALOQA TEXNOLOGIYALARI ASOSIDA OSHIRISH

Authors

  • Abdulaziz Botirov

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.22210930

Abstract

Maqolada temir yoʻl avtomatika va telemexanika maydon qurilmalarini masofaviy nazorat qilish hamda
ularga texnik xizmat koʻrsatish jarayonini raqamlashtirish masalalari koʻrib chiqilgan. Amaldagi tartibda tekshiruv natijalarining
qogʻozda qayd etilishi maʼlumotlarning kechikishiga, ularni umumlashtirishning qiyinlashuviga va inson omili
taʼsirining ortishiga olib kelmoqda. Ishda uyali aloqa texnologiyalari, yaʼni CDMA, GSM/GPRS hamda NB-IoT va LTE-M
standartlari qiyosiy baholangan. Tahlil natijasida CDMA standarti Oʻzbekiston sharoitida amaliy ahamiyatini yoʻqotgani
asoslab berilgan; joriy bosqich uchun GSM/GPRS kanali, istiqbolda esa NB-IoT va LTE-M texnologiyalari tanlangan.
Nazorat tizimining umumiy tuzilmasi, tekshirish va maʼlumot uzatish algoritmi hamda qurilmalararo oʻzaro taʼsir ketma-ketligi
ishlab chiqilgan. ESP32 mikrokontrolleri, RFID va uyali aloqa modullari asosida koʻchma terminal maketi yigʻilib, uning
asosiy funksiyalari laboratoriya sharoitida tekshirilgan. Tizimning miqdoriy koʻrsatkichlarini baholash tadqiqotning keyingi
bosqichi sifatida belgilangan.

Keywords

temir yoʻl avtomatika va telemexanikasi, maydon qurilmalari, masofaviy nazorat, texnik xizmat koʻrsatish, GSM/GPRS, NB-IoT, LTE-M, ESP32, raqamlashtirish, ishonchlilik.

Author Biography

Abdulaziz Botirov

Toshkent davlat transport universiteti
“Radioelektron qurilmalar va tizimlar” kafedrasi tayanch doktoranti

References

Tarasov E.M., Tarasova A.E., Nadezhkin V.A. The Principle of Construction of an Automated System for Monitoring

and Diagnostics of Wayside Devices of Railroad Automation and Telemechanics // Russian Electrical Engineering. - 2023.

- Vol. 94, No. 10. - P. 712-715. DOI: 10.3103/S1068371223100115.

Tretyakov G.M., Tarasova A.E., Tarasov E.M. An Intelligent Algorithm for Automated Control of Railway-Crossing

Signaling // Russian Electrical Engineering. - 2023. - Vol. 94, No. 10. - P. 726-731. DOI: 10.3103/S1068371223100127.

Hu X., Tang T., Tan L., Zhang H. Fault Detection for Point Machines: A Review, Challenges, and Perspectives //

Actuators. - 2023. - Vol. 12, No. 10. - Art. 391. DOI: 10.3390/act12100391.

Garcia Marquez F.P., Schmid F., Conde Collado J. A reliability centered approach to remote condition monitoring.

A railway points case study // Reliability Engineering & System Safety. - 2003. - Vol. 80, No. 1. - P. 33-40. DOI: 10.1016/

S0951-8320(02)00166-7.

Elden B., Sanlier S.D., Talu B., Cetin F., Kilic V.T. Wireless communication system design for point machine detection

and monitoring in railways // Telecommunication Systems. - 2026. - Vol. 89, No. 2. - Art. 49. DOI: 10.1007/s11235-026-

-x.

Andrusca M., Adam M., Dragomir A., Lunca E. Innovative Integrated Solution for Monitoring and Protection of Power

Supply System from Railway Infrastructure // Sensors. - 2021. - Vol. 21, No. 23. - Art. 7858. DOI: 10.3390/s21237858.

Fraga-Lamas P., Fernandez-Carames T.M., Castedo L. Towards the Internet of Smart Trains: A Review on Industrial

IoT-Connected Railways // Sensors. - 2017. - Vol. 17, No. 6. - Art. 1457. DOI: 10.3390/s17061457.

Davari N., Veloso B., Costa G. de A., Pereira P.M., Ribeiro R.P., Gama J. A Survey on Data-Driven Predictive

Maintenance for the Railway Industry // Sensors. - 2021. - Vol. 21, No. 17. - Art. 5739. DOI: 10.3390/s21175739.

Rodriguez-Hernandez M., Crespo-Marquez A., Sanchez-Herguedas A., Gonzalez-Prida V. Digitalization as an

Enabler in Railway Maintenance: A Review from the International Union of Railways Asset Management Framework

Perspective // Infrastructures. - 2025. - Vol. 10, No. 4. - Art. 96. DOI: 10.3390/infrastructures10040096.

Vejlgaard B., Lauridsen M., Nguyen H., Kovacs I.Z., Mogensen P., Sorensen M. Coverage and Capacity Analysis

of Sigfox, LoRa, GPRS, and NB-IoT // 2017 IEEE 85th Vehicular Technology Conference (VTC Spring). - 2017. - P. 1-5.

DOI: 10.1109/VTCSpring.2017.8108666.

Skrastins V., Medvedevs V., Orlovs D., Ormanis J., Judvaitis J. Experimental Evaluation of NB-IoT Power

Consumption and Energy Source Feasibility for Long-Term IoT Deployments // IoT. - 2026. - Vol. 7, No. 1. - Art. 7. DOI:

3390/iot7010007.

Gonzalez-Plaza A., Gutierrez Cantarero R., Arancibia Banda R.B., Briso Rodriguez C. 5G Based on MNOs for

Critical Railway Signalling Services: Future Railway Mobile Communication System // Applied Sciences. - 2022. - Vol. 12,

No. 18. - Art. 9003. DOI: 10.3390/app12189003.

Hercog D., Lerher T., Truntic M., Tezak O. Design and Implementation of ESP32-Based IoT Devices // Sensors. -

- Vol. 23, No. 15. - Art. 6739. DOI: 10.3390/s23156739.

Downloads

Published

2026-08-01
Vol. 4 No. 8 (2026): «Muhandislik va Iqtisodiyot» jurnali 8-son