TIBBIY XIZMAT KO‘RSATUVCHI KORXONALAR IQTISODIY SAMARADORLIGINI BAHOLASH METODIKASINI TAKOMILLASHTIRISH
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.22111195Abstract
Ushbu maqolada tibbiy xizmat ko‘rsatuvchi korxonalarning iqtisodiy samaradorligini baholashning nazariy
va uslubiy jihatlari tadqiq etilgan. Tibbiy xizmatlar bozorida raqobatning kuchayishi, tibbiyot muassasalarida raqamli texnologiyalarning
joriy etilishi, resurslardan oqilona foydalanish hamda xizmatlar sifatiga qo‘yilayotgan talablarning ortishi
korxonalar samaradorligini kompleks baholash zaruratini yuzaga keltirmoqda. Tadqiqotda tibbiy xizmat ko‘rsatuvchi korxonalar
faoliyatini baholashda faqat moliyaviy natijalarga asoslanish yetarli emasligi asoslangan. Shu sababli moliyaviy,
ishlab chiqarish-operatsion, resurslardan foydalanish, mijozlar qoniqishi, xizmat sifati va raqamlashtirish ko‘rsatkichlarini
birlashtiruvchi kompleks metodika taklif etilgan. Taklif etilayotgan metodika tibbiy xizmat ko‘rsatuvchi korxonalarning
mavjud holatini aniqlash, muammoli yo‘nalishlarni belgilash hamda boshqaruv qarorlarini ilmiy asoslash imkonini beradi
Keywords
tibbiy xizmat, tibbiy xizmat ko‘rsatuvchi korxona, iqtisodiy samaradorlik, baholash metodikasi, samaradorlik ko‘rsatkichlari, integral indeks, rentabellik, mehnat unumdorligi, resurslardan foydalanish, xizmat sifati, raqamlashtirishReferences
Hussey P.S., Wertheimer S., Mehrotra A. The Association Between the Quality of Health Care and the Cost of Health
Care. Medical Care. 2013. Vol. 51, No. 12. P. 1026–1032. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24153131/
World Health Organization. Improving Health System Efficiency: Reforms for Improving the Efficiency of Health Systems:
Lessons from 10 Country Cases. Geneva: World Health Organization, 2015. https://www.who.int/publications/i/item/
improving-health-system-efficiency
Zakowska I., Godycki-Cwirko M. Data Envelopment Analysis Applications in Primary Health Care: A Systematic
Review. Family Practice. 2020. Vol. 37, No. 2. P. 147–153. DOI: 10.1093/fampra/cmz057. https://pubmed.ncbi.nlm.
nih.gov/31605609/
Zubir M.Z., Noor A.A., Mohd Rizal A.A., et al. Approach in Inputs & Outputs Selection of Data Envelopment Analysis
(DEA) Efficiency Measurement in Hospitals: A Systematic Review. PLOS ONE. 2024. Vol. 19, No. 8. e0293694. DOI:
1371/journal.pone.0293694. https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0293694
Samut P.K. Efficiency Determinants in Healthcare: A Systematic Review with an Integrated Canonical Correlation
Analysis-Data Envelopment Analysis/Assurance Region Model. Journal of Healthcare Management. 2023. Vol. 68,
No. 5. P. 356–375. DOI: 10.1097/JHM-D-22-00086. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37678827/
Al-Amin M., Makarem S.C. Applications of Data Envelopment Analysis in Acute Care Hospitals: A Systematic Literature
Review, 1984–2022. Health Services Management Research. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38438649/
Analysing the Efficiency of Health Systems: A Systematic Review of the Literature. Health Policy and Planning. 2023.
Vol. 38. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36575334/
Teisberg E., Wallace S., O’Hara S. Defining and Implementing Value-Based Health Care: A Strategic Framework.
Academic Medicine. 2020. Vol. 95, No. 5. P. 682–685. DOI: 10.1097/ACM.0000000000003122. https://pubmed.ncbi.
nlm.nih.gov/31833857/
OECD. Health at a Glance 2025: OECD Indicators. Paris: OECD Publishing, 2025. DOI: 10.1787/8f9e3f98-en. https://
www.oecd.org/en/publications/health-at-a-glance-2025_8f9e3f98-en.html
World Health Organization. Global Strategy on Digital Health 2020–2025. Geneva: World Health Organization, 2021.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

