RAQAMLI MARKETING PLATFORMALAR ASOSIDA KICHIK BIZNES SUBYEKTLARI TADBIRKORLIK FAOLIYATINI RIVOJLANTIRISHNING TASHKILIY-IQTISODIY MEXANIZMLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21883999Keywords:
raqamli platformalar, kichik biznes, tadbirkorlik, platforma iqtisodiyoti, raqamli transformatsiya, YaIM, multikollinearlik, O‘zbekiston.Abstract
Ushbu maqolada 2015–2024-yillar davomida O‘zbekistonda raqamli platformalarning kichik biznes subyektlari
tadbirkorlik faoliyatini rivojlantirishga ta’sirini o‘rganuvchi tashkiliy-iqtisodiy mexanizmlar tahlil qilinadi. Tadqiqot
O’zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasining rasmiy ma’lumotlari hamda 150 ta kichik biznes subyekti orasida
o‘tkazilgan so‘rovnoma natijalariga tayanadi. Ma’lumotlar korrelyatsion va ko‘p omilli regressiya tahlili usullarida qayta
ishlangan. Natijalarga ko‘ra, raqamli platformalardan foydalanuvchi kichik biznes subyektlari ulushi 18,4 foizdan 71,5
foizgacha oshgan, shu davrda ro‘yxatga olingan tadbirkorlar soni 227,3 mingdan 412,9 mingtagacha, kichik biznesning
YaIMdagi ulushi esa 56,1 foizdan 64,2 foizgacha yetgan. Regressiya modeli bo‘yicha raqamli platformalar qamrovining 1
foiz punktga oshishi kichik biznesning YaIMdagi ulushini o‘rtacha 0,42 foiz punktga oshirishi bilan bog‘liq. Tadqiqot xulosalari
raqamli platformalarni tranzaksion xarajatlarni kamaytiruvchi va bozorga kirishni kengaytiruvchi tashkiliy-iqtisodiy
infratuzilma sifatida ko‘rib, ularni qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha amaliy tavsiyalarni taqdim etadi
References
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 5-oktabrdagi “Raqamli Oʻzbekiston — 2030” strategiyasini tasdiqlash
va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PF-6079-son Farmoni // URL: https://lex.uz/ru/docs/-
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Raqamli iqtisodiyot va elektron hukumatni keng joriy etish chora-tadbirlari
toʻgʻrisida”gi PQ-4699-son qarori // URL: https://lex.uz/docs/-4800657
O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Kichik biznes va tadbirkorlik statistikasi. Toshkent, 2024.
O‘zbekiston Respublikasi Raqamli texnologiyalar vazirligi. Raqamli iqtisodiyot rivojlanishi bo‘yicha yillik hisobot.
Toshkent, 2023.
O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Fintech rivojlanishi va raqamli to‘lovlar hisoboti. Toshkent, 2023.
World Bank. Digital Economy for Africa/Development (DE4A): Country Diagnostics. Washington, D.C., 2022.
OECD. The Platform Economy: Policy Responses to Digitalisation. Paris: OECD Publishing, 2021.
International Monetary Fund. Digitalization and Economic Growth. — Washington, D.C., 2022.
Kenney M., Zysman J. The Rise of the Platform Economy // Issues in Science and Technology. 2019. Vol. 32, No. 3.
P. 61–69.
Cusumano M.A., Gawer A., Yoffie D.B. The Business of Platforms: Strategy in the Age of Digital Competition. New
York: Harper Business, 2019.
Hamidov U.Y., Tojiyev A.R. Digital Platforms and Entrepreneurship Development in Uzbekistan // Uzbek Journal of
Economics. 2021. Vol. 4, No. 2. P. 45–54.
Kenjayeva T.R. Digital Transformation and SME Growth in Transition Economies // Central Asian Economic Review.
Vol. 6, No. 1. P. 88–97.
Ismailov A. Platform-based Entrepreneurship and Economic Modernization // Journal of Economic Reforms. 2023.
Vol. 3, No. 2. P. 112–121.
Bobogulov S.B. Diversifying the Service Field under Digitalization // American Journal of Interdisciplinary Research
and Development. 2022. Vol. 11. P. 218–224.
Bobogulov S.B. va boshq. O‘zbekistonda raqamli iqtisodiyot sharoitida elektron biznesni rivojlantirish yo‘llari // Yashil
iqtisodiyot va taraqqiyot. 2023. T. 1, No. 10. B. 524–529.
World Economic Forum. Digital Platforms and Inclusive Growth. Geneva, 2023.
United Nations Development Programme. Digital Transformation and Entrepreneurship in Emerging Economies. —
New York, 2021.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.