METROPOLITEN SANOATIDA MAHALLIYLASHTIRISH SAMARADORLIGINI BAHOLASHNING INTEGRAL METODOLOGIK MODELI

Authors

  • Xamrokul Mansurov

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.21839990

Abstract

Metropoliten sanoatida mahalliylashtirish samaradorligini baholashning ko‘p mezonli integral modeli ishlab
chiqilgan. Amaldagi yondashuvlarda mahalliylashtirish darajasi, qoida tariqasida, yagona ko‘rsatkich — mahalliy komponentlarning
qiymat bo‘yicha ulushi orqali baholanadi, bu esa jarayonning xarajat tarkibini, qiymat zanjiridagi chuqurligini
hamda tarmoqlararo ta’sirlarni to‘liq hisobga olish imkonini bermaydi. Taklif etilgan model to‘rtta bazaviy indeks — Mahalliy
tarkib indeksi (LCI), Import o‘rnini bosish koeffitsiyenti (ISR), Iqtisodiy samaradorlik indeksi (EEI) va Tarmoqlararo
ko‘paytiruvchi (MULT)ni maqsadli normallashtirish hamda ilmiy asoslangan og‘irlik koeffitsiyentlari yordamida yagona
integral ko‘rsatkich (ILE)ga birlashtiradi

Keywords

mahalliylashtirish, metropoliten sanoati, mahalliy tarkib talablari, import o‘rnini bosish, integral indeks, iqtisodiy samaradorlik, tarmoqlararo balans, sezuvchanlik tahlili.

Author Biography

Xamrokul Mansurov

Toshkent davlat transport universiteti bosh mutaxassisi
 

References

Prebisch, R. The Economic Development of Latin America and Its Principal Problems. – New York: United Nations

Department of Economic Affairs, 1950.

Singer, H. W. The Distribution of Gains Between Investing and Borrowing Countries // The American Economic Review.

– 1950. – Vol. 40, No. 2. – P. 473–485.

Chenery, H. B. Patterns of Industrial Growth // The American Economic Review. – 1960. – Vol. 50, No. 4. – P. 624–654.

Leontief, W. Quantitative Input and Output Relations in the Economic System of the United States // The Review of

Economics and Statistics. – 1936. – Vol. 18, No. 3. – P. 105–125. – DOI: 10.2307/1927837.

Grossman, G. M. The Theory of Domestic Content Protection and Content Preference // The Quarterly Journal of

Economics. – 1981. – Vol. 96, No. 4. – P. 583–603. – DOI: 10.2307/1880742.

Veloso, F. M. Understanding Local Content Decisions: Economic Analysis and an Application to the Automotive Industry

// Journal of Regional Science. – 2006. – Vol. 46, No. 4. – P. 747–772. – DOI: 10.1111/j.1467-9787.2006.00476.x.

Miller, R. E., Blair, P. D. Input–Output Analysis: Foundations and Extensions. – 2nd ed. – Cambridge: Cambridge

University Press, 2009.

Hufbauer, G. C., Schott, J. J., Cimino, C., Vieiro, M., Wada, E. Local Content Requirements: A Global Problem. –

Washington, DC: Peterson Institute for International Economics, 2013.

Kuntze, J.-C., Moerenhout, T. Local Content Requirements and the Renewable Energy Industry: A Good Match? –

Geneva: International Centre for Trade and Sustainable Development, 2013.

Tordo, S., Warner, M., Manzano, O. E., Anouti, Y. Local Content Policies in the Oil and Gas Sector. – Washington, DC:

World Bank, 2013. – DOI: 10.1596/978-0-8213-9931-6.

Stone, S., Messent, J., Flaig, D. Emerging Policy Issues: Localisation Barriers to Trade // OECD Trade Policy Papers.

– 2015. – No. 180. – OECD Publishing. – DOI: 10.1787/5js1m6v5qd5j-en.

Flaig, D. Local Content Requirements versus Tariff Equivalents: How We Measure Matters // The World Economy. –

– Vol. 40. – No. 5. – P. 931–948. – DOI: 10.1111/twec.12426.

Probst, B., Anatolitis, V., Kontoleon, A., Díaz Anadón, L. The Short-Term Costs of Local Content Requirements in the

Indian Solar Auctions // Nature Energy. – 2020. – Vol. 5. – No. 11. – P. 842–850. – DOI: 10.1038/s41560-020-0677-7.

OECD. Measuring Distortions in International Markets: The Rolling-Stock Value Chain // OECD Trade Policy Papers.

– 2023. – No. 267. – OECD Publishing. – DOI: 10.1787/fa0ad480-en.

Boboev, I. X. Mahalliylashtirish asosida raqobatbardosh mahsulotlar ishlab chiqarish strategiyasini shakllantirish:

iqtisod fanlari nomzodi ilmiy darajasini olish uchun yozilgan dissertatsiya. – Toshkent, 2008.

Norkulov, S. T. Transport iqtisodiyoti uchun sanoat korxonalari va ularning iqtisodiy samaradorligi: monografiya. –

Toshkent: Omadbek Print Number One, 2024.

Norkulov, S. T. Metropoliten transportida yo‘lovchi tashish faoliyati: muammo va yechimlar: monografiya. – Toshkent:

Omadbek Print Number One, 2024.

Egamberdiyev, Sh. Transport tizimlarining iqtisodiy samaradorligi // Лучшие интеллектуальные исследования. –

– Vol. 4. – No. 37.

Amsden, A. H. Asia’s Next Giant: South Korea and Late Industrialization. – New York: Oxford University Press, 1989.

Baydjanov, I. S., Karimov, I. Z. Shahar infratuzilmasini rivojlantirishda ekologik yondashuv va zamonaviy shaharsozlikning

asosiy muammolari // Scientific Journal of Construction and Education. – 2025. – Vol. 4. – No. 2.

Downloads

Published

2026-08-01
Vol. 4 No. 8 (2026): «Muhandislik va Iqtisodiyot» jurnali 8-son