SUGʻURTA TASHKILOTLARI FAOLIYATINING NAZARIY ASOSLARI, MOHIYATI, ZARURLIGI VA VUJUDGA KELISH SHART-SHAROITLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18877882Keywords:
risk, risklarni boshqarish, sugʻurta bozori, sugʻurta instituti, takror ishlab chiqarish, iqtisodiy barqarorlik, sugʻurta mahsuloti, sugʻurta xizmati, globalizatsiya, qayta sugʻurtalash, investitsion resurslar, makroiqtisodiy risklar, katastrofik risklar, moliya bozori, sugʻurta infratuzilmasiAbstract
Mazkur maqolada risklarni boshqarish jarayonlarining evolyutsion rivoji hamda ularning moliya bozori,
xususan, sugʻurta tizimi bilan uzviy bogʻliqligi kompleks tarzda tahlil qilinadi. Globalizatsiya, raqamlashtirish,
pandemiya oqibatlari, iqlim oʻzgarishi, geosiyosiy ziddiyatlar va demografik siljishlar sharoitida risklarning koʻpayishi va
murakkablashuvi sugʻurta institutlarining iqtisodiy barqarorlikni taʼminlashdagi rolini yanada kuchaytirmoqda.
Tadqiqotda risk tushunchasining nazariy va amaliy talqinlari, ularning makro va mikroiqtisodiy darajadagi namoyon boʻlish
xususiyatlari hamda sugʻurta mexanizmlari orqali risklarni kamaytirish imkoniyatlari yoritilgan. Sugʻurta bozori takror
ishlab chiqarish jarayonining ajralmas elementi sifatida baholanib, uning taqsimlash va qayta taqsimlash bosqichlaridagi
iqtisodiy funksiyalari asoslab berilgan.
Shuningdek, sugʻurta mahsuloti va sugʻurta xizmati tushunchalari oʻrtasidagi farqlar, ularning iqtisodiy mohiyati, narx
shakllanish mexanizmlari va bozor infratuzilmasidagi oʻrni tahlil qilingan. Xalqaro qayta sugʻurtalash tizimi orqali
katastrofik risklarni taqsimlash zarurati ilmiy jihatdan asoslangan.
Tadqiqot natijalari sugʻurta bozorining milliy iqtisodiyotni barqarorlashtirishdagi institutsional rolini kuchaytirish, risklarni
boshqarishning zamonaviy mexanizmlarini takomillashtirish va sugʻurta xizmatlari sifatini oshirish boʻyicha amaliy takliflar
ishlab chiqish uchun nazariy-uslubiy asos boʻlib xizmat qiladi
References
Wagner, J., & Fuino, M. Risk Management & Introduction to Insurance. EPFL Press, 2023.
Lee, H. Risk Management: Fundamentals, Theory, and Practice in Asia. Springer, 2021.
Managing Environmental Risks through Insurance: Legal and Economic Aspects. Springer Cham, 2024.
Risk Management Issues in Insurance (Bloomsbury Publishing), 2015.
Chad, F. Systematic Review of Risk Management in the Insurance Sector. June 2025.
Мадрахимов, И. Ўзбекистон суғурта бозори портфели таҳлили. Green Economy and Development, 2025.
OECD, Eurostat. Oslo Manual: Guidelines for Collecting, Reporting and Using Data on Innovation. – Paris: OECD
Publishing, 2018.
OECD. Frascati Manual: Guidelines for Collecting and Reporting Data on Research and Experimental Development.
– Paris: OECD Publishing, 2015.
Swiss Re Institute. Innovations and Digital Transformation in Insurance. – Zurich, 2020.
McKinsey & Company. The Future of Insurance: Digitalization and Ecosystem Strategies. – 2021.
World Economic Forum. Innovation in the Insurance Industry: Technological Trends. – Geneva, 2019.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 MUHANDISLIK VA IQTISODIYOT
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.